Style w sztuce wikingów

Wikingowie byli ludem żyjącym w średniowiecznej Skandynawii. Większość ludzi kojarzy wikingów jako łaknących krwi ludzi z północy, których jedynym zajęciem była walka i sianie zniszczenia na obcych ziemiach. Mało kto wie jak niezwykłym społeczeństwem byli wikingowie. Wyspecjalizowani rzemieślnicy tacy jak płatnerze, rzeźbiarze czy też jubilerzy tworzyli niezwykłe dzieła które przetrwały po dziś dzień. Sztuka wikingów dzieliła się na 6 stylów. Oto krótki opis każdego z nich oraz kilka zdjęć aby można było sobie uświadomić jak wyglądała wczesnośredniowieczna sztuka w Skandynawii.

Oseberg Jest to najwcześniejszy styl sztuki skandynawskiej epoki wikingów. Owy styl jest najbardziej związany z elementami zwierzęcymi. Poskręcane, wijące się między sobą sylwetki zwierząt są jedynie zarysowane i trudno dopatrzeć się szczegółów. Najznamienitszymi przykładami tego stylu są: wóz, łoże i elementy zdobień łodzi pochówkowej znalezionej w 1904 roku w Oseberg.

Borre(840-980). Nazwa ta pochodzi od miejscowości Borre w Norwegii. Charakterystyczne dla tego stylu są rozmaite gryfy, smoki, zwierzęta i tzw. chwytające bestie. Częste także są podwójne kontury. Po za tym prosty wzór plecionki, która składa sie z 2 "pasów" oraz motyw twarzy przedstawionej z przodu czyli en face.

Jellinge(870-1000). Nazwa wywodzi sie z Duńskiej miejscowości Jelling (Półwysep Jutlandzki),a dokładniej od srebrnego kubka/pucharku, który został znaleziony w królewskim grobowcu ojca Haralda Sinozębego - Gorma. Podobnie jak w stylu Borre tu również występują zwierzęta aczkolwiek mają znacznie wydłużne powykręcane ciała. Występuje tutaj również podwójne konturowanie.

Mammen(960-1020)Jest to także sty, który swoją nazwę wziął od jednej z Duńskich miejscowości(Środkowa Jutlandia).Odnaleziono tam niezwykle piękny, inkrustowany srebrem żelazny topór. Mammen jest rozwinięciem stylu Jellinge. Zwierzęta są tu bardziej proporcjonalne i mają bardziej krępe ciała niż w stylu Jellinge. Bardzo częste jest tzw. "groszkowanie". Zdarzają się elementy plecionek jednak nie są popularne. Trzeba podkreślić, że ciężko tu o proporcje i symetrie.

Ringerike(980-1090)Nazwa owego stylu pochodzi od okręgu na północ od miasta Oslo. Dominującym motywem jest ruch, tempo, ekspresja, pojedyncze duże zwierzęta takie jak konie bądź jelenie. Styl charakteryzuje przestrzeń i prymitywna perspektywa oraz wiele pętli, plecionek, zwojów. Również i tu pojawiają sie wszelakie stwory takie jak węże, smoki, które przeplatają sie miedzy sobą.

Urnes(1050-1170)Nazwa pochodzi od kościoła klepkowego znajdującego się w miejscowości Urnes na północ od Bergen w Norwegii. Motywy, które tu występują to czworonogie zwierzęta takie jak psy. Maja one smukłe ciała, które są oplatane przez węże(ciekawe jest to, że wąż ma tylko jedno oko w kształcie migdała). Elegancja i wyrafinowanie wypełnia całą przestrzeń. Jest tu wiele miękkich lini, które tworzą niezwykłe pnącza, ogony i pętle.

© 2005 Thjodmar Ivarsson (Paweł Staniszewski) Panser Galter Drott - Wrocławska Drużyna Wikingów [PGD]